دانشمند بزرگ تاجیکستان در نشست« زبان فارسی در آسیای میانه»:
زبان فارسی در افغانستان در خطر است
خبرگزاری شبستان: صفر عبدالله با بیان اینکه روس ها هر کاری کردند به ضرر زبان فارسی بود، گفت: دستور زبان فارسی در تاجیکستان را روس‌ها نوشتند و برای همین زبان فارسی تاجیکی ضعیف شد.

به گزارش خبرنگار شبستان، دکتر صفر عبدالله، از دانشمندان بزرگ تاجیکستان عصر دیروز در نشست زبان فارسی در آسیای میانه که در سرای اهل قلم برگزار شد، گفت: از دکتر شبستری تشکر می کنم زیرا ایشان برای بهم پیوستن دو ملتی که قبلا یک ملت بودند، تلاش کردند و می کنند. از روزهایی که در تاجیکستان جنگ بود ایشان به مردم کمک می کردند که آرامش خود را پیدا کنند.

 

دکتر عبدالله با بیان اینکه زبان فارسی تعریف طولانی دارد، عنوان کرد: از روزگاری که ایرانیان اسلام را پذیرفتند حساب خود را با اسلام و عرب روشن کردند. ایرانیان با فرهنگ و تمدن بزرگی که داشتند، عرب نشدند و ایرانی ماندند. میراث بزرگی که از دوره سامانی برای ما ماند گواه آن است که فرهنگ ما دوره بزرگی را پشت سر گذاشت، شاهنامه را سامانیان سفارش کردند.

 

این دانشمند بزرگ تاجیکستان اظهار داشت: در بسیاری از شهرهای تاریخی در و دیوار با زبان فارسی با شما صحبت می کند. از قرن 16 میلادی از یک سو انگلیس و از سوی دیگر روس شروع به کشورگشایی کردند و این باعث شد که جغرافیای زبان فارسی محدود شود. در قفقاز و آسیای مرکزی قبل از آمدن روس ها زبان فرهنگ و تمدن، زبان فارسی بود. تاثیر عمیقی که زبان فارسی در آن منطقه گذاشته شده است هنوز پابرجاست.

 

وی خاطرنشان کرد: متاسفانه از قرن 16 میلادی به بعد به دلیل جنگ بین صفویان و ازبکان ایران پاره پاره شد. آهسته آهسته بخشی از ایران در محیطی قرار گرفت که از اقوام قوی تر از دشت ها و شهرها آمدند و جایگزین شدند و محدوده زبان فارسی روز به روز تنگ تر شد. روس ها متاسفانه هر کاری که کردند به ضرر زبان فارسی بود.

 

دکتر عبدالله بیان کرد: روس ها با دلایل بسیار عجیب و غریب تصمیم گرفتند قلمرو آسیای میانه را میان اقوام تقسیم کنند و سمرقند و بخارا که گهواره زبان و ادبیات فارسی بود از تاجیک ها گرفته شد. آهسته آهسته مدارس بسته شد و زبان فارسی در ازبکستان محدود به خانه ها شد. حزن انگیز این است که وقتی تقسیم بندی آسیای مرکزی انجام شد 62 درصد در قلمرو ازبکستان ماندند و بقیه در قلمرو تاجیکستان. زبان فارسی در بادکوبه نیز یواش یواش از دست رفت.

 

این عضو فرهنگستان زبان و ادب فارسی در مورد خط فارسی عنوان کرد: شکر که مردم ایران نگذاشتند، ما از خط فارسی جدا شویم. دستور زبان فارسی را در تاجیکستان روس ها نوشتند. زبان فارسی در تاجیکستان تحت تاثیر زبان روسی بود در نتیجه زبان فارسی ضعیف شد. روسیه همیشه تاکید بر جدایی زبان ها می کرد. در حال حاضر زبان فارسی در افغانستان در خطر است. این فاجعه است چون افغانستان مهد زبان فارسی است. زبان فارسی در کابل طلوع کرد. همه فارسی زبانان باید نسبت به خطری که زبان فارسی در افغانستان را تهدید می کند، بیندیشند. در بادکوبه نیز امیدی به رشد زبان فارسی نیست. امروز وضع زبان فارسی در تاجیکستان هم نگران کننده است.

 

چاپ خبر